Afl. 336 Overeten beter begrijpen

Zelfreflectie is waardevol. Je neemt de tijd om te zien waar je in je leven staat, hoe je tot je keuzes komt en of die keuzes ook echt voor je kloppen. Zelfreflectie is onmisbaar als je wil stoppen met overeten. Omdat een probleem zich pas laat oplossen nadat het eerst is begrepen. Daar help ik je vandaag mee door een vraag te stellen over jouw relatie met eten, die je kan gebruiken voor zelfreflectie. Ontdek vandaag meer over jezelf en jouw relatie met eten!

Wat je ontdekt:

• Waarom je wegloopt voor zelfreflectie
• Het grootste pijnpunt in je omgang met eten
• De vraag die je aan mij wil voorleggen
• Koop jouw exemplaar van het boek Etenslessen

Overeten beter begrijpen

Kun je een verband zien tussen overeten en de oorzaak van overeten? Waarom verlang je naar eten als je geen honger hebt? En welke vraag wil je daarover aan mij voorleggen? Daar gaat het over in aflevering 336 van de podcast Etenslessen — een moment voor zelfreflectie.

In deze les nodig ik je uit om een vraag aan mij voor te leggen. De aanleiding daarvoor was het feit dat ik gisteren lang in een wachtkamer zat.

Mijn wachtkamertraditie

Ik heb al jaren een traditie voor mezelf. Ik vind een wachtkamer een heel symbolische plek. Het plan van je dag staat tijdelijk on hold, en je moet wachten. Dit vinden we bijna altijd zonde van onze tijd. Je hebt van alles wat je wilt doen, en hier zit je nu te wachten op je beurt bij de mondhygiënist, de tandarts of de huisarts. Wat doe je met die tijd?

Ik wil die tijd altijd heel bewust gebruiken, vanwege de symboliek: mijn leven staat nu even on hold. Hoe mooi om dat moment te gebruiken voor reflectie op mijn leven. Dus ik ga niet scrollen en ik pak die leesmap niet — ik neem mijn schrift mee.

Als je van schrijven of lezen houdt, heb ik een leuke tip voor je. Er is een dagboekenservice waar oude, tweedehands boeken — het mijne was van Godfried Bomans, Op de keper beschouwd — worden gerecycled tot een journal, een blanco schrift. Als je van gestoffeerde harde kaften houdt, zijn deze About Blanks ontzettend leuk om jezelf op te trakteren. Ze liggen heerlijk in de hand.

Waarom wachten op een diagnose?

Ik had mijn schrift gisteren mee naar de wachtkamer. Ik was in het ziekenhuis voor een mammogram, en daarna zou ik ook een echo krijgen. Alles was helemaal goed, er was niks aan de hand. Maar een mammogram is wel een moment waarop je je bewust bent: mijn leven kan er van de ene op de andere dag ineens heel anders uitzien.

De wachtkamer voor een mammogram is daarom bij uitstek een mooi moment om jezelf af te vragen: moet ik mezelf aankijken en zeggen — oké, als ik hier doorheen kom, als dit goed afloopt, dan ga ik daarna echt doen wat ik zelf wil? Dan ga ik mezelf voortaan echt op de eerste plaats zetten?

De vraag is: waarom zou je moeten wachten op een diagnose voordat je die beslissing kunt nemen? Je kunt er nu al voor kiezen. En daar kun je zo’n wachtkamermoment uitstekend voor gebruiken. Om naar jezelf te kijken en je af te vragen: doe ik met mijn tijd wat ik er werkelijk toe vind doen? Leef ik in lijn met mijn waarden? Creëer ik fijne dagen voor mezelf? Heb ik een fantastische relatie met mezelf? Hoe is het om met mezelf te leven?

Mezelf op de eerste plaats zetten

Terwijl ik mijn wachtkamertijd gebruikte voor dit ritueel van reflecteren, kon ik zien dat ik werkelijk alles positief kon afvinken. Alles in mijn leven klopt. Als ik gisteren een diagnose had gekregen, hoefde ik nergens spijt van te hebben. Ik hoefde niet tegen mezelf te zeggen: als ik hier doorheen kom, ga ik echt doen wat ik zelf wil. Ik doe al wat ik echt zelf wil. Ik zet mezelf al op de eerste plaats.

Want ik zie dat iedereen om mij heen daarvan profiteert. Het is de beste bijdrage die ik kan leveren aan de mensen van wie ik hou en voor wie ik van betekenis wil zijn — als coach, als moeder, als dochter, als vriendin, als beste maatje van mijn geliefde. Hoewel het vaak klinkt alsof je dan heel egoïstisch bent, is het juist jouw dienstbaarheid aan het verlichten van de last van de mensen om je heen. Als het met jou goed gaat, hoeft niemand zich zorgen om je te maken. Als jij straalt, kan iedereen zich daaraan optrekken.

Overeten als signaalfunctie

Toen ik gisteren in de wachtkamer zat te schrijven, zag ik weer hoe fijn het is om zo in mijn eigen leven en in de relatie met mezelf te staan. En ik kon opnieuw zien dat de weg daarnaartoe begon bij het oplossen van overeten.

Overeten leek een op zichzelf staand probleem. Omdat ik zo ontzettend veel aan eten dacht en continu naar eten verlangde terwijl ik geen honger had, leek het een groot, alles overheersend probleem in mijn leven. Maar in werkelijkheid had het een signaalfunctie. Het verwees naar alles wat daaronder zat, wat niet klopte, en waar ik me toen nog niet bewust van was.

In het veranderen van mijn relatie met eten kwam ik dat allemaal tegen — al die Etenslessen die dit voor me aanwezen. Daardoor heb ik nu een leven waarvan ik echt kan zeggen: ik heb zo’n fantastische relatie met mezelf. Ik heb zoveel vitaliteit. Ik doe de dingen die ik er echt toe vind doen. Alles in mijn leven ligt in lijn met wat ik werkelijk van waarde vind. Ik creëer fijne dagen voor mezelf en ik overwerk mezelf niet. Als ik gisteren een diagnose had gekregen, had ik echt kunnen zeggen: tot nu toe heb ik helemaal in lijn geleefd met wat voor mij belangrijk en van waarde is.

De kwaliteit van je zelfreflectie

Die wachtkamertraditie was voor mij de aanleiding om deze les te maken. Want de waan van de dag is er altijd. Er is meestal meer in je hoofd dan je op een dag gedaan kunt krijgen. Stilstaan bij het creëren van fijne dagen voor jezelf en het oplossen van overeten — en je afvragen waar je nu staat in dat proces — is ongelooflijk waardevol.

Maar je kunt op jezelf reflecteren vanuit nieuwsgierigheid en opbouwend onderzoek, óf direct gedomineerd worden door een deel in jou dat met allerlei verwijten en veel zelfkritiek komt. Als dat het geval is, heb je hier meestal geen zin in. Dan wil je liever scrollen in de wachtkamer, of bezig zijn met je werk of met wat andere mensen belangrijk vinden — liever dan bij jezelf zijn.

Dat is het eerste punt dat ik voor je wil maken. De waarde van zelfreflectie is ongelooflijk groot, maar de kwaliteit ervan is afhankelijk van de manier waarop je het doet. Opbouwend onderzoek, daadwerkelijk nieuwsgierig zijn naar jezelf, zonder oordeel, maakt het heel uitnodigend en fijn. Maar gedomineerd worden door een beerput die opengaat aan verwijten en kritiek, maakt dat je ervoor weg wilt lopen en jezelf liever blijft afleiden met alles wat buiten jezelf ligt.

Verantwoordelijk voor je eigen welbevinden

Ik wil dit wachtkamermoment benutten om je uit te nodigen om wél te gaan reflecteren, en je eens af te vragen waar je nu staat in jouw relatie met eten.

Een van de redenen waarom de vrouwen die bij Etenslessen komen zo blij zijn met het programma, is dat ze zeggen: ik wil naar die diepere laag. Ik voel me verantwoordelijk voor mijn welbevinden, mijn vitaliteit en mijn geluk. Overeten is een probleem dat ik uit mijn leven wil hebben, maar ik zie het ook als iets met een signaalfunctie. Het komt me iets vertellen.

De vrouwen in mijn programma zeggen: er zijn genoeg dingen in mijn leven die ik niet in de hand heb. Maar hoe ik daarmee omga, is wel mijn vrije keuze. Ik kan mezelf helemaal gek maken met piekeren en somberen, of een relatie met mezelf creëren waarin ik dat niet doe. Er zijn ook dingen waar ik wel op kan sturen, waar ik wel invloed op heb. Geef ik sturing aan wat ik werkelijk belangrijk vind? Ben ik me bewust van de kwaliteit die ik aan mijn dagen geef? Of wacht ik tot mijn volgende vakantie en overvraag ik mezelf voortdurend?

De oorzaak van overeten opruimen is een prachtige weg waarlangs je deze ontdekkingen kunt doen. Waarom verlang ik naar eten als ik geen honger heb? En welke signaalfunctie heeft dat mogelijk? In de community, met mij, met behulp van het online programma en de coaching, creëren de vrouwen een prachtige plek voor zichzelf waarin ze al hun ontdekkingen kunnen doen. Ze hoeven daarvoor niet alleen in een wachtkamer te zitten — ze gebruiken daar ook het programma voor. Zo maken ze een ontwikkeling door waarmee ze overeten kunnen opruimen, waardoor ook dat verlangen naar overeten uit hun leven verdwijnt.

Waar sta jij in dat proces?

Wat ik interessant vind, is om eens aan jou te vragen: waar sta jij in dat proces? Kun jij zien dat er voor jou een samenhang is tussen de manier waarop je met eten omgaat, de onvrede die je daarover voelt, en de andere aspecten van je leven?

Of sta je nog op het punt waar ik ooit ook stond, waarop je zegt: ik zie eten, overeten en mijn gewicht echt als het enige probleem. Als ik dat niet heb, denk ik echt dat ik me heel lekker voel. Mijn omgang met eten is het enige probleem in mijn leven — mijn grote, alles overheersende, dominante obstakel. Ik dacht ooit echt dat dat het probleem op zich was. Misschien sta jij nu op die plek.

Het kan ook zijn dat je zegt: ik ben al iets verder door het luisteren naar de podcast. Ik zie een aantal verbanden, maar ik ben daarin bewust onbekwaam. Ik zie wel bepaalde verbanden, maar ik kan daar nog geen verandering in brengen. Ik kan het overeten nog niet opruimen. Ik stond erbij en ik keek ernaar.

Zo’n moment van zelfreflectie is natuurlijk confronterend, en hoe het voelt is afhankelijk van de manier waarop je daarin met jezelf omgaat. Een reflectie waarin je open en nieuwsgierig bent en jezelf beter wilt leren kennen, voelt heel anders dan een moment waarop je in contact met jezelf alleen maar boordevol zelfverwijt zit en alles aanwijst waarvan je vindt dat je tekortschiet. Daarin zit een heel belangrijk verschil. Ik nodig je uit om hier eens bij stil te staan — en mij te laten weten waar jij nu staat.

Wat zou jij beter willen begrijpen?

Een probleem laat zich pas oplossen nadat het eerst is begrepen. Dat is wat ik zeker weet, en dat zie ik elke keer opnieuw. Dus: wat zou jij in jouw relatie met eten graag beter willen begrijpen, zodat je het kunt veranderen? Ik wil het heel graag van je weten. En als je het mij laat weten, maak ik daar een aflevering over.

Hoe gaan we dit aanpakken? Ga naar Spotify, open de podcast Etenslessen en ga naar aflevering 336 — deze aflevering. Onder de omschrijving zie je een opmerkingenveld: ‘Plaats hier een opmerking’. Vul daar voor mij in wat jij graag beter zou willen begrijpen van jezelf. Waar zit voor jou de grootste pijn in jouw relatie met eten? Die plek waar je ’s avonds in bed naar kijkt en zegt: als ik dit nou eens beter voor mezelf zou kunnen begrijpen, dan ben ik misschien weer een stap verder.

Als je dat invult in het opmerkingenveld, ben ik de enige die het kan lezen. Wat je daar schrijft, wordt alleen publiekelijk zichtbaar als ik daar akkoord op geef — en dat doe ik niet, want ik wil het alleen voor mezelf houden en het daar lezen.

Dus of je nu nog helemaal geen verbanden ziet tussen de redenen waarom je overeet, spanning hebt met eten of bang bent om aan te komen — hoe het er voor jou ook uitziet — en het een op zichzelf staand probleem lijkt: wat zou je daar beter over willen begrijpen? Waar zit voor jou de grootste pijn? En als je wél verbanden ziet met bepaalde patronen in de omgang met jezelf en andere aspecten van je leven: wat zou je daar dan beter over willen begrijpen? Ik ben heel benieuwd welke rode draad we met elkaar kunnen ontdekken. Daar maak ik dan een aflevering over.

Mijn uitnodiging aan jou

Dit is mijn uitnodiging: vraag mijn hulp. Betrek me in jouw relatie met eten. Dan help ik je daar heel graag bij.

En los daarvan nodig ik je uit om te reflecteren. Om tijd te nemen voor de relatie met jezelf, en zeker deze traditie te overwegen: gebruik een wachtkamer voor dat moment waarop jouw leven — jouw plan van de dag — even on hold staat. Verken dan nieuwsgierig: doe ik met mijn tijd wat er voor mij werkelijk toe doet? Creëer ik fijne dagen voor mezelf? Heb ik een fantastische relatie met mezelf? Ben ik blij met mijn omgang met eten? Ben ik blij met mijn vitaliteit?

Het oplossen van overeten onthult het allemaal aan je. Ik ben er volgende week weer en ik kijk heel erg uit naar je opmerking.